Ai đến Tây Bắc cũng ấn tượng về núi rừng trùng điệp, bản làng e ấp và những điệu xòe duyên dáng. Giữa không gian ấy, cô gái Thái hiện lên duyên dáng trong bộ trang phục đầy cuốn hút. Vậy điều gì đã tạo nên vẻ đẹp riêng biệt của trang phục này?

Nằm giữa vùng cao Tây Bắc, Y Tý không chỉ nổi tiếng với những thửa ruộng bậc thang kỳ vĩ, những ngôi nhà trình tường độc đáo hay biển mây bồng bềnh, Y Tý còn hấp dẫn du khách bởi những giá trị văn hóa đặc sắc của đồng bào Hà Nhì. Trong đó, trang phục truyền thống của phụ nữ Hà Nhì là một nét đẹp riêng có, góp phần tạo nên sức hút đặc biệt hấp dẫn du khách.

Giữa đại ngàn Tây Bắc hùng vĩ, nơi những dãy núi trùng điệp nối tiếp nhau, những dòng sông hiền hòa bồi đắp nên các bản làng trù phú, đồng bào dân tộc Tày ở Lào Cai đã sáng tạo và lưu giữ một kho tàng văn hóa đặc sắc mang đậm bản sắc dân tộc. Trong đó, hát Then và đàn Tính được xem là một trong những loại hình nghệ thuật tiêu biểu nhất, kết tinh những giá trị văn hóa, tín ngưỡng, lịch sử và đời sống tinh thần của cộng đồng. Không chỉ đơn thuần là một hình thức diễn xướng dân gian, hát Then, đàn Tính còn là tiếng nói tâm hồn, là cầu nối giữa con người với thiên nhiên, tổ tiên và cộng đồng, góp phần tạo nên bản sắc văn hóa riêng có của người Tày trên vùng đất biên cương Lào Cai.

Giữa mây núi Sa Pa, những bộ trang phục, những tấm thổ cẩm nhuộm  chàm như hoà vào với núi rừng, hoà vào mây trời. Vì sao sắc chàm ấy bền màu đến vậy? Vì sao người Mông gần như chỉ chọn một màu này cho trang phục truyền thống của mình.

Bắc Hà – vùng đất hội tụ nhiều cộng đồng dân tộc thiểu số – sở hữu kho tàng nhạc cụ truyền thống phong phú, gắn liền với đời sống văn hóa, tín ngưỡng và các mùa lễ hội. Tại đây, âm thanh của núi rừng được tái hiện qua những nhạc cụ mộc mạc nhưng đầy sức biểu đạt như khèn, sáo, tiêu, kèn lá, đàn tính, trống, …

Bắc Hà là vùng đất mang tên gọi độc đáo bắt nguồn từ tiếng Tày “Pạc ha”, nghĩa là “trăm bó gianh”. Thời thuộc Pháp, tên gọi này được phiên âm sang chữ Latinh thành Pakha, và từ đó người Việt đọc trại thành Bắc Hà – tên gọi chính thức được sử dụng đến ngày nay.

Trong ba ngày từ 23/11 đến 25/11/2025, tại xóm Cốc Phương, thôn Pèng, xã Hợp Thành, một khung cảnh huyền bí, đậm bản sắc văn hoá đã diễn ra giữa biển mây bồng bềnh của núi rừng Tây Bắc. Tại đây, cộng đồng người Dao Đỏ đã long trọng tổ chức Lễ cấp sắc 12 đèn, nghi lễ đánh dấu sự trưởng thành quan trọng bậc nhất trong đời sống tín ngưỡng của đồng bào dân tộc Dao. 

Ông Hoàng Yến Tchao là thổ ty vùng Bắc Hà, cai trị vùng đất này từ năm 1905 đến năm 1950, đây là một chức quan ở vùng dân tộc thiểu số thời bấy giờ. Lúc đó, người dân mỗi khi cưỡi ngựa đi qua cổng chính của ngôi nhà này đều phải xuống ngựa. Nếu ngồi trên ngựa đi qua cổng sẽ bị quân lính bắt xuống và đánh vì tội không tôn trọng ông Hoàng Yến Tchao. Với người dân bình thường nếu có việc gì đến nhà họ Hoàng đều phải đứng chờ ở phía ngoài chờ, lính gác vào bẩm báo với ông Hoàng Yến Tchao. Nếu được sự cho phép mới được vào.

Phòng chính giữa tầng 2 là phòng thờ. Trước đây có 1 gian thờ rất bề thế tại đây. Nhưng sau khi gia đình bỏ đi, không ai chăm sóc, quản lí nên hiện giờ chỉ là 1 căn phòng trống.

Đây là sân ngắm cảnh của ngôi nhà. Và cũng như một vọng gác. Tại đây có thể nhìn bao quát khu vực xung quanh. Nhìn sang phải có thể thấy được đồn Pháp. Hiện nay là Đài truyền hình huyện.
Đùng tại đây ta có thể cảm nhận rõ nhất phong thủy hài hòa của ngôi nhà “đất lành hợp với long, mạch, thuỷ, sa. Đó là một khu đất cao ráo vuông vức, có gò đằng sau, trước có sông suối”.