Trang phục phụ nữ Thái nổi bật với chiếc áo cóm ôm gọn cơ thể, cổ áo đứng nhỏ nhắn, hàng cúc bạc hình bướm chạy dọc trước ngực nổi bật trên nền chàm đen trầm mặc. Kết hợp với áo cóm là chiếc váy ống dài kín đáo nhưng mềm mại, khéo léo tôn lên vòng eo và đường cong duyên dáng của người mặc. Màu sắc trang phục tuy giản dị, không rực rỡ, nhưng chính phom dáng tinh tế lại khiến người đối diện khó rời mắt. Điểm nhấn không thể thiếu là chiếc khăn piêu – biểu tượng văn hoá đặc sắc của phụ nữ Thái. Khăn piêu theo người phụ nữ trong mọi sinh hoạt: khăn mới đi hội, khăn cũ che nắng, chắn gió khi lên nương, mùa đông khăn piêu dùng để đội hoặc quàng cổ giữ ấm. Hai đầu khăn được thêu dày đặc, tỉ mỉ với các hoa văn như zích zắc, xương cá, hình quả trám, răng cưa… Ở viền ngoài là các họa tiết “cút piêu”, “sai peng”, “tà leo” – mỗi hoa văn đều mang ý nghĩa riêng: “cút piêu” tượng trưng cho phẩm vật cao quý, “sai peng” là sợi dây tình yêu gắn kết đôi lứa, còn “tà leo” là biểu tượng xua đuổi tà ma, bảo vệ người đội khăn. Một điểm nhấn khác trên trang phục nữ người Thái đó là chiếc thắt lưng bằng vải tôn lên vòng eo nhỏ, kết hợp với bộ xà tích bằng bạc trắng càng như thu hút mọi ánh nhìn bởi sắc bạc lấp lánh. Tất cả tạo nên tổng thể hài hòa, vừa kín đáo vừa quyến rũ.
Trang phục của người Thái không đơn thuần là lớp áo khoác bên ngoài, mà là nơi kết tinh hồn cốt văn hoá, nơi mỗi đường kim, sắc màu đều kể lại câu chuyện về con người, về núi rừng và dòng chảy văn hoá truyền thống qua bao thế hệ. Trong từng hoa văn trên trang phục là hình bóng thiên nhiên: hoa lá, núi rừng, sông suối… được cách điệu thành một thứ “ngôn ngữ văn hoá” riêng biệt, gửi gắm khát vọng sống, niềm tin và sự gắn bó với môi trường tự nhiên. Các bé gái Thái từ 6–7 tuổi đã bắt đầu học thêu, học cách gìn giữ và tiếp nối văn hoá dân tộc. Những giá trị ấy được trao truyền bền bỉ qua nhiều thế hệ. Người phụ nữ vì thế không chỉ là chủ nhân của trang phục mà còn là “người giữ lửa”, truyền dạy và nuôi dưỡng bản sắc văn hoá cộng đồng.
Ngày nay, trang phục Thái không chỉ phục vụ đời sống thường nhật hay lưu giữ truyền thống, mà còn trở thành nguồn lực quan trọng cho phát triển du lịch. Du khách đến với Nghĩa Lộ, Lào Cai không chỉ ngắm nhìn mà còn được trải nghiệm khoác lên mình bộ trang phục Thái, hòa mình vào điệu xòe rộn ràng, cảm nhận sâu sắc đời sống văn hoá bản địa. Trang phục Thái vì thế đã trở thành một biểu tượng nhận diện vùng miền – một “di sản văn hoá sống” đầy sức hút.